Wypij tę herbatkę wieczorem, rano wstaniesz z płaskim brzuchem. Wspiera pracę jelit

Po okresach cięższego jedzenia, świąt czy dłuższego siedzenia wiele osób odczuwa spowolnienie pracy jelit. W takich sytuacjach często sięga się po tanie i łatwo dostępne herbatki ziołowe. Herbata z senesem od lat cieszy się popularnością, bo działa skutecznie i przewidywalnie. Nie jest jednak naparem do codziennego picia "profilaktycznie", lecz środkiem przeznaczonym do krótkiego, rozsądnego stosowania.

Senes, nazywany też strączyńcem, to roślina pochodząca pierwotnie z Egiptu, dziś uprawiana w wielu rejonach świata. W ziołolecznictwie wykorzystuje się głównie jego liście i owoce. To właśnie one zawierają związki bioaktywne odpowiedzialne za działanie przeczyszczające. W składzie senesu znajdują się m.in. flawonoidy, garbniki, żywice i olejki eteryczne, jednak kluczową rolę odgrywają sennozydy.

Sennozydy nie są trawione ani wchłaniane w jelicie cienkim, dzięki czemu w niezmienionej postaci docierają do jelita grubego. Tam, pod wpływem mikroflory jelitowej, ulegają przemianom, które lekko drażnią ściany okrężnicy. Efektem jest pobudzenie perystaltyki jelit oraz zmiękczenie mas kałowych. To dlatego herbata z senesem działa z opóźnieniem, zazwyczaj po kilku godzinach, ale efekt bywa wyraźny i skuteczny.

Herbatę z senesem najlepiej pić wieczorem, ponieważ jej działanie pojawia się zwykle po 8-12 godzinach. Do przygotowania naparu wystarczy około jednej łyżeczki suszonych liści, czyli 1-2 gramy surowca. Liście zalewa się gorącą, ale nie wrzącą wodą w ilości około 200 ml. Napar powinien parzyć się przez mniej więcej 10 minut pod przykryciem. Zwykle wystarcza wypicie połowy lub jednego kubka, jeszcze gdy herbata jest ciepła.

Napary z senesu przeznaczone są wyłącznie do krótkotrwałego stosowania. Zaleca się, aby herbata z senesem była pity maksymalnie przez siedem dni, a w większości przypadków wystarcza nawet krótszy czas. Jeden kubek dziennie jest w pełni wystarczający. Długotrwałe lub zbyt częste stosowanie może prowadzić do rozleniwienia jelit, zaburzeń elektrolitowych i pogorszenia naturalnej pracy układu pokarmowego. Przy nawracających zaparciach konieczne jest znalezienie przyczyny problemu, a nie regularne sięganie po środki przeczyszczające.

Choć herbata z senesem jest uznawana za bezpieczną dla większości dorosłych i młodzieży powyżej 12. roku życia, nie każdy powinien po nią sięgać. Nie zaleca się jej kobietom w ciąży i karmiącym piersią. Ostrożność powinny zachować osoby z chorobami serca, wątroby oraz zapalnymi chorobami jelit. Senes może wchodzić w interakcje z niektórymi lekami, zwłaszcza moczopędnymi, rozrzedzającymi krew, sterydami i preparatami stosowanymi przy zaburzeniach rytmu serca. Rzadko, ale możliwe są także reakcje alergiczne, które wymagają natychmiastowego odstawienia naparu.

Problemem nie jest samo zioło, ale jego nadużywanie. Herbata z senesem działa poprzez podrażnianie jelita grubego, co przy sporadycznym użyciu pomaga, ale przy częstym może prowadzić do rozleniwienia jelit i pogorszenia naturalnej perystaltyki.

Długotrwałe stosowanie senesu bywa łączone z utratą elektrolitów, głównie potasu, co może wpływać na pracę serca i mięśni. Opisywano też zjawisko melanosis coli, czyli odwracalne przebarwienia jelita grubego u osób nadużywających antrazwiązków. Dodatkowo senes bywa błędnie wykorzystywany jako "środek na odchudzanie", co jest niebezpieczne i nie ma nic wspólnego z realną redukcją tkanki tłuszczowej.