We Włoszech to rarytas. Właśnie pojawił się w supermarketach i kosztuje grosze
Chociaż dla wielu Polaków wciąż wyglądają jak egzotyczne szyszki lub przerośnięte pąki kwiatów, we Włoszech są absolutnym królem wiosennego stołu. Właśnie wjechały do polskich supermarketów i, co jest największym zaskoczeniem, można je kupić za ułamki kwot, które płacimy za nie w delikatesach. To idealny moment, by poznać warzywo, które w Italii traktowane jest z niemal nabożną czcią.
Karczoch to w rzeczywistości jadalny kwiatostan ostu. Jego smak jest jedyny w swoim rodzaju – lekko orzechowy, z delikatną goryczką i charakterystycznym, słodkawym wykończeniem. Właśnie pojawił się w ofercie Biedronki, kusząc atrakcyjną ceną. Za jeden kwiat zapłacić trzeba niecałe 4 zł, więc to dobra okazja do kulinarnych eksperymentów.
Sezon na najlepsze, młode karczochy przypada właśnie na przełom marca i kwietnia. Te dostępne obecnie w marketach są zazwyczaj zwarte i świeże. Podczas zakupów nie wybieraj karczochów, których liście są mocno rozchylone lub mają brązowe plamy. Oznacza to, że są stare i po przygotowaniu mogą być łykowate. Liście powinny "skrzypieć" przy potarciu o siebie – to oznaka świeżości.
Zapiekane kieszonki z pysznym farszem. Na jednej porcji się nie skończy
Jak przygotować karczochy?
Przygotowanie karczocha wymaga chwili cierpliwości, ale efekt zdecydowanie wynagradza trudy. Najważniejsze jest to, by pozbyć się twardych, zewnętrznych liści oraz odciąć czubek (około 1/3 wysokości). Aby karczoch nie ściemniał natychmiast po obraniu, należy go wrzucić do miski z wodą i dużą ilością soku z cytryny. Bez tego zabiegu warzywo błyskawicznie utleni się i stanie się nieestetycznie czarne.
Najprostszym i najbardziej efektownym sposobem na start jest ugotowanie go w całości w osolonej wodzie z cytryną. Je się go wtedy listek po listku, maczając mięsiste końcówki w sosie winegret lub rozpuszczonym maśle z czosnkiem. Po dotarciu do środka zobaczysz tzw. "siano" (włochaty środek). Należy je usunąć łyżeczką, aż odsłonisz gładkie dno, czyli serce karczocha. To najcenniejszy kąsek, który jest całkowicie jadalny i najdelikatniejszy.
We Włoszech popularne są dwie główne metody przyrządzania:
- Carciofi alla romana: duszone z czosnkiem, miętą i oliwą.
- Carciofi alla giudia: smażone w głębokim tłuszczu, aż liście staną się chrupiące jak chipsy.
Właściwości karczochów
Warto po nie sięgnąć nie tylko dla smaku, ale i dla zdrowia – karczochy to kopalnia cynaryny, która wspiera regenerację wątroby i ułatwia trawienie. Zawierają również inulinę, prebiotyk stabilizujący poziom cukru we krwi, idealny dla osób z insulinoopornością.
Dzięki zawartości kwasu chlorogenowego i luteoliny, karczochy posiadają silne działania antyoksydacyjne, chroniąc komórki przed stresem oksydacyjnym i spowalniając proces starzenia. Zawarty w karczochach potas pomaga regulować ciśnienie krwi i zmniejsza ryzyko chorób sercowych. Mają również wpływ moczopędny, co sprzyja oczyszczaniu organizmu z toksyn.
Źródło:
- D. Teterycz, M. Michalak-Majewska, Karczoch zwyczajny (Cynara scolymus) – innowacyjny surowiec o bogatych właściwościach leczniczych, "Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych" 2018, nr 593, s. 87–100,