Dodajesz cynamon do kawy? Dietetyk wyjaśnia, czy przyprawy naprawdę wspierają zdrowie

Poranna kawa z odrobiną cynamonu nasuwa skojarzenia z deserem, chociaż nie ma w niej ani grama cukru. W krajach na całym świecie przyprawy są dodawane do kawy, głównie dla podkręcenia smaku i aromatu w naturalny sposób. Ale wokół nich narosło również wiele obietnic zdrowotnych. Dlatego postanowiłam sprawdzić, co na ten temat mówią badania i gdzie kończy się kulinarny patent, a zaczyna suplementacja, która wymaga ostrożności.

Przyprawy i zioła są źródłem wielu związków bioaktywnych, w tym polifenoli. To właśnie dzięki nim mogą wspierać zdrowie, ale – jak podkreśla ekspert – nie należy wrzucać wszystkich do jednego worka.

– Poszczególne przyprawy różnią się działaniem, dlatego ich właściwości warto rozpatrywać indywidualnie – wyjaśnia magister dietetyki Jan Golatowski w rozmowie dla Pyszności.

Specjalista z centrum Respo w swojej opowieści o aromatycznych dodatkach do kawy skupił się na cynamonie i kardamonie, które najczęściej wrzucamy do filiżanki.

Jan Golatowski przytoczył wyniki badań z 2023 r., które wykazały, że suplementacja cynamonem u osób z cukrzycą typu 2 w dawce do 1200 mg dziennie wiązała się z obniżeniem glukozy na czczo. Badacze zaobserwowali również poprawę części parametrów lipidowych: spadek stężenia cholesterolu LDL i trójglicerydów oraz niewielki wzrost "dobrego cholesterolu" HDL.

– W innych badaniach wykazano, że spożywanie cynamonu może wpływać na zwiększenie regularności cyklu menstruacyjnego u kobiet z zespołem policystycznych jajników, zmniejszenie nasilenia i skrócenie czasu trwania bólu menstruacyjnego, a także łagodzenie objawów klinicznych i markerów stanu zapalnego u kobiet z reumatoidalnym zapaleniem stawów – podaje dietetyk.

Nie oznacza to jednak, że szczypta cynamonu wsypana do latte działa jak lek. Badania dotyczyły suplementacji, a mechanizm wpływu przyprawy na te parametry wciąż nie został dokładnie wyjaśniony. Ekspert dodaje, że w umiarkowanych ilościach cynamon jest bezpiecznym dodatkiem do żywności. Jeśli wsypiemy 1/4 łyżeczki do kawy w filiżance 150 ml, nie powinny wystąpić działania niepożądane.

Polacy znacznie rzadziej dodają kardamon do kawy niż cynamon, a szkoda, bo przyjemnie cytrusowy smak kardamonu świetnie pasuje zarówno do klasycznego espresso, jak i do napojów na bazie mleka. Dietetyk powołuje się na badania, które sugerują, że suplementacja kardamonem również może wpływać na stężenie trójglicerydów.

– W badaniach naukowych wykazano, że stosowanie kardamonu w dawce około 3 g dziennie wiązało się ze spadkiem stężenia trójglicerydów średnio o około 14–20 mg/dl – mówi Jan Golatowski.

Są również dane dotyczące osób z nadciśnieniem tętniczym. W jednym z badań u uczestników spożywających 3 g kardamonu dziennie odnotowano obniżenie ciśnienia skurczowego i rozkurczowego. Kardamon może też łagodzić stres oksydacyjny i stan zapalny.

Najważniejsze jest jednak rozróżnienie dwóch sytuacji: doprawiania kawy i regularnego przyjmowania dużych dawek w kapsułkach lub proszku.

W tej układance nie można pominąć głównego bohatera. Kawa dostarcza kofeiny i polifenoli, przede wszystkim kwasów chlorogenowych, a jej umiarkowane spożycie może być elementem zdrowej diety.

– U zdrowych dorosłych ok. 3–5 filiżanek kawy dziennie, czyli ilość dostarczająca do 400 mg kofeiny na dobę, może wiązać się z korzyściami zdrowotnymi – tłumaczy Jan Golatowski.

Badania naukowe potwierdzają, że takie spożycie kawy może wiązać się ze zmniejszeniem ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego, cukrzycy typu 2, depresji, części chorób neurodegeneracyjnych oraz podniesieniem długości życia.

Okazuje się, że to nie są kulinarne mity – kawa z cynamonem lub kardamonem jest dobrym pomysłem, zwłaszcza gdy dzięki przyprawom łatwiej jest nam zrezygnować z cukru i słodkich syropów. Przy czym warto traktować te przyprawy (w umiarkowanych ilościach) jako smaczny element codziennego jadłospisu, bo tylko regularna suplementacja przynosi wymierny efekt. Jednocześnie należy zachować ostrożność i czujność na indywidualne reakcje organizmu.