W Chinach się nim zachwycają. Mało kto wie, że ten nietypowy grzyb rośnie też w Polsce
Wiele osób nie ma pojęcia o tym, że ten grzyb jest jadalny, więc rzadko bywa zbierany w Polsce. Zupełnie odmienne podejście mają Chińczycy i Japończycy, którzy uwielbiają jego kolor, konsystencję i chętnie używają do wieloskładnikowych bowli lub zup typu ramen. Okazuje się, że trzęsak pomarańczowożółty może przynieść także wiele korzyści dla zdrowia.
Trzęsak pomarańczowożółty może być także ozdobą na talerzu
W polskich atlasach grzybów leśnych trzęsak, czyli tremella mesenterica, figuruje jako grzyb niejadalny – nie dlatego, że jest trujący, ale dlatego, że jest uznawany za pozbawiony smaku i właściwości odżywczych. Nic bardziej mylnego. W Chinach ten grzyb jest zbierany od stuleci – Azjaci zachwycają się jego ciekawą konsystencją i cennymi właściwościami.
Schab z kremowym sosem na bazie leśnych grzybów. Pyszny obiad prosto z piekarnika
Gdzie można znaleźć trzęsaka?
Owocniki są dostępne w polskich lasach przez cały rok, ale najwięcej wyrasta jesienią, zimą i wczesną wiosną. Pasożytują na pniach i gałęziach przewróconych drzew liściastych – buków, jesionów, dębów i leszczyn. Mają charakterystyczną, galaretowatą strukturę i intensywny żółty kolor, chociaż podczas suszy wcale nie wyglądają tak okazale. Wtedy się kurczą i tracą wigor, ale wystarczy tylko odrobina wilgoci lub deszczu, aby na nowo zrobiły się jędrne i sprężyste. Starzejąc się, blakną i mogą się rozpływać.
Prosto po zerwaniu grzyby są dosyć wilgotne, więc warto zbierać je do osobnej siatki, aby nie pobrudzić innych leśnych skarbów. Najlepiej ostrożnie odciąć je przy pomocy ostrego noża, tak aby nie uszkodzić kory drzewa.
Właściwości biologiczne
Trzęsaki, podobnie jak inne grzyby lecznicze popularne w krajach azjatyckich, zawierają polisacharydy, dzięki którym mogą wspierać aktywność limfocytów i makrofagów, działać neutralizująco na wolne rodniki czy łagodząco na stany zapalne w organizmie. W badaniach naukowych zauważono działanie przeciwbakteryjne i przeciwwirusowe, ale nie zostało to potwierdzone w badaniach klinicznych na ludziach.
Interesujący jest również potencjał kosmetyczny tych grzybów. Zawarte w nich związki mogą działać na skórę podobnie jak kwas hialuronowy, który zatrzymuje wodę w komórkach, a tym samym poprawia elastyczność skóry i zapobiega pogłębianiu się zmarszczek. Firmy kosmetyczne eksperymentują z ekstraktami na bazie trzęsaka, tymczasem Azjaci wierzą, że podobnie korzystne działanie przyniesie spożywanie ich w pożywnych potrawach.
Jak przygotować danie z trzęsakiem?
Surowy grzyb nie nadaje się do spożycia, ponieważ jest bardzo twardy i gumowaty, ale po namoczeniu w gorącej wodzie lub krótkim gotowaniu staje się przyjemną żelką. Co prawda nie ma żadnego wyrazistego smaku, ale za to bardzo dobrze chłonie smak bulionu i innych przypraw. Możesz go także pokroić w plasterki i wrzucić na patelnię razem z warzywami, aby przygotować danie typu stir-fry. Z dodatkiem sosu sojowego i ostrych przypraw spożycie takich grzybków będzie przyjemnością.
W chińskich potrawach często można znaleźć białą odmianę – tremella fuciformis. Co ciekawe, grzyby są dodawane nie tylko do potraw wytrawnych, ale także do deserów. Razem z gumą brzoskwiniową stanowią popularny produkt, który może zastąpić suplementy z kolagenem lub kwasem hialuronowym.
