Kiedy skończył się PRL, każdy zapomniał o tej zupie. Babcia gotowała częściej niż krupnik czy pomidorówkę

Nazwa zupy rumfordzkiej dziś budzi zdziwienie, ale przepis nadal funkcjonuje – i to nie tylko w więzieniach czy placówkach pomocy społecznej, jak to miało miejsce w XIX wieku. Gęsta zupa z kaszą, strączkami i mięsną wkładką często pojawia się w zimowym menu, nawet w restauracjach.

Zupa rumfordzka miała być tania i pożywnaZupa rumfordzka miała być tania i pożywna
Źródło zdjęć: © Adobe Stock
Anna Galuhn

Zanim przejdę do przepisu, potrzebnych jest kilka słów wyjaśnienia. Nazwa zupy rumfordzkiej pochodzi od nazwiska szlacheckiego Benjamina Thompsona, hrabiego Rumforda. Był to żyjący na przełomie XVIII i XIX wieku naukowiec i działacz społeczny, który zasłynął z opracowania wielu sprytnych wynalazków, które ułatwiały codzienność, takich jak palenisko w kominku czy czajnik do parzenia kawy. Stworzył również przepis na pożywną zupę dla ubogich, która niskim kosztem miała dostarczać wartościowych składników odżywczych. W Warszawie, po klęsce powstania listopadowego, działało Towarzystwo Zupy Rumfordzkiej, które codziennie wydawało kilkaset miseczek tej potrawy dla ubogich.

Zimowa zupa krem z pieczonych warzyw

Dalsze dzieje zupy rumfordzkiej w Polsce

Tradycja przygotowywania pożywnego dania jednogarnkowego do dzisiaj jest żywa na Podlasiu, gdzie do tej pory przygotowuje się zupę rumforską (nazwa z czasem się uprościła). W źródłach można znaleźć taki opis dania:

"Na Podlasiu był głód, ludzie puchli z biedy i zbiegali do Kolana setkami. Właściciele Kolana hr. Łubieńscy nie odmawiali pomocy. Jak wspominała ich córka: Gotowała się tam dla przychodniów tzw. rumforska zupa, gdzie było mięsa trochę i grochu, i kartofle, i pęczak. Pod moim kluczem była też szafa z zapasami i gotowanym bobem. Dziadom zamiast groszaków dawało się kwartę" – fragment z książki historyka Józefa Geresza, zajmującego się dziejami Podlasia.

O zupie przypomniano sobie w PRL-u, kiedy sklepy świeciły pustkami, a trzeba było ugotować obiad dla wielodzietnej rodziny. Przepis dostosowywano do dostępnych składników – bulion gotowano na mięsnych skrawkach lub kościach, zagęszczano fasolą, grochem lub kaszą. Nieraz pojawiały się warzywa korzeniowe, innym razem ziemniaki lub ryż. Idea była jedna: zupa miała być tania, gęsta i sycąca.

Przepis na zupę rumfordzką z Podlasia

Poniżej znajdziesz przepis na zupę na kościach wieprzowych. Groch warto wcześniej namoczyć, aby szybciej się ugotował i nie powodował dolegliwości trawiennych. Kaszę przepłucz przed gotowaniem pod bieżącą wodą.

Składniki:

  • 2 szklanki grochu łuskanego,
  • 1 szklanka kaszy jęczmiennej,
  • kości wieprzowe na wywar,
  • 1 marchewka,
  • 1 pietruszka,
  • kawałek selera,
  • pół główki kapusty włoskiej,
  • sól i pieprz do smaku.

Sposób przygotowania:

  1. W osobnych garnkach ugotuj groch i kaszę do miękkości.
  2. W dużym garnku ugotuj wywar na kościach wieprzowych. Dodaj pokrojone w kostkę warzywa korzeniowe.
  3. Gdy warzywa będą miękkie, dorzuć posiekaną kapustę włoską.
  4. Wymieszaj zupę z ugotowaną kaszą i grochem zmiksowanym na purée.
  5. Dopraw solą i pieprzem do smaku.
Wybrane dla Ciebie
Sypiemy do kurczaka na potęgę. W domu łatwo zrobisz zdrową i szybką wersję
Sypiemy do kurczaka na potęgę. W domu łatwo zrobisz zdrową i szybką wersję
Tę wątróbkę powinny zajadać dzieci i seniorzy. Skarbnica żelaza, bez kumulacji antybiotyków i pestycydów
Tę wątróbkę powinny zajadać dzieci i seniorzy. Skarbnica żelaza, bez kumulacji antybiotyków i pestycydów
Spróbowałem koreańskich kopytek. Ich wygląd odstrasza, ale zaskakują smakiem
Spróbowałem koreańskich kopytek. Ich wygląd odstrasza, ale zaskakują smakiem
W Czechach to przysmak i smakowałby naszym dziadkom. Na stawy jak znalazł
W Czechach to przysmak i smakowałby naszym dziadkom. Na stawy jak znalazł
Filet z kurczaka piecz w takiej temperaturze. Zachowa soczystość, będzie miękki i delikatny
Filet z kurczaka piecz w takiej temperaturze. Zachowa soczystość, będzie miękki i delikatny
Na obiad zrobię pulchne racuchy. Smakują jak wakacje w tropikach
Na obiad zrobię pulchne racuchy. Smakują jak wakacje w tropikach
Lubisz słodko-kwaśne smaki? W sklepach szukaj indyjskiej przyprawy
Lubisz słodko-kwaśne smaki? W sklepach szukaj indyjskiej przyprawy
Ten francuski sposób na omlet to hit walentynkowy. Zero przypalenia, pełna kremowość
Ten francuski sposób na omlet to hit walentynkowy. Zero przypalenia, pełna kremowość
Te osoby powinny unikać żółtek. Ból brzucha i problemy z trawieniem murowane
Te osoby powinny unikać żółtek. Ból brzucha i problemy z trawieniem murowane
Trudno uwierzyć, co Norwegowie dodają do ciasta naleśnikowego. Dzięki temu sa miękkie i giętkie
Trudno uwierzyć, co Norwegowie dodają do ciasta naleśnikowego. Dzięki temu sa miękkie i giętkie
Jelita go kochają, bo jest lekkostrawny. Podaj do obiadu zamiast ziemniaków czy kaszy
Jelita go kochają, bo jest lekkostrawny. Podaj do obiadu zamiast ziemniaków czy kaszy
Walentynki w słodkim wydaniu. 6 niezawodnych przepisów na romantyczny deser
Walentynki w słodkim wydaniu. 6 niezawodnych przepisów na romantyczny deser
ZANIM WYJDZIESZ... NIE PRZEGAP TEGO, CO CZYTAJĄ INNI! 👇