Wygląd może zmylić, ale to nie cebularz. Białostocki białys z makiem i cebulą

Marcin Michałowski
Białys – jak zrobić podlaski smakołykBiałys – jak zrobić podlaski smakołyk
Źródło zdjęć: © Adobe Stock

Białys przypomina placek z cebulą, ale jego środek nie jest przykryty warstwą farszu. To sprężysta drożdżowa bułeczka z charakterystycznym wgłębieniem, w którym lądują cebula, mak i odrobina soli. Lubię podawać ją jeszcze lekko ciepłą, gdy skórka jest chrupiąca, a wnętrze miękkie.

Białys ma korzenie w kuchni żydowskiej związanej z dawnym Białymstokiem. Z czasem receptura powędrowała z emigrantami do Stanów Zjednoczonych i zadomowiła się przede wszystkim w nowojorskich piekarniach. Dziś ten podlaski wypiek znów wraca do łask, a jego przygotowanie w domu nie sprawia większych trudności.


WIDEO
Podlasie ma swoją matchę. Sprawdziłem, jak powstaje i jak smakuje

Białys z Białegostoku ma historię dłuższą niż niejeden przepis

Nazwa wywodzi się od określenia "bialystoker kuchen", czyli białostockiego ciasta. Tradycyjny białys powstawał z prostego ciasta drożdżowego, bez gotowania w wodzie, dlatego nie należy mylić go z bajglem. Najważniejsze jest wgłębienie na środku: powinno być wyraźne, ale nie przebijać ciasta na wylot.

Cebulę warto wcześniej krótko zeszklić na suchej patelni lub z minimalną ilością oleju. Dzięki temu traci ostrość, szybciej się rumieni i nie puszcza nadmiaru soku podczas pieczenia. Białys został wpisany na ministerialną Listę Produktów Tradycyjnych jako regionalny wypiek związany z Podlasiem.

Białys z makiem i cebulą – przepis

Nie spiesz się z wyrastaniem ciasta, bo to ono decyduje o lekkim, sprężystym środku bułeczek. Jeśli cebula mocno się przypieka, przykryj blachę luźno papierem do pieczenia pod koniec pieczenia.

Składniki:

  • 4 szklanki mąki pszennej typu 550,
  • 25 g świeżych drożdży,
  • 1,5 szklanki ciepłej wody,
  • 2 jajka,
  • 2 łyżki cukru,
  • 2 łyżki oleju,
  • 2 łyżeczki soli,
  • 1 żółtko,
  • 2 cebule,
  • 2 łyżki maku,
  • 1 łyżeczka oleju,
  • sól gruboziarnista.

Sposób przygotowania:

  1. Rozetrzyj drożdże z łyżeczką cukru, dodaj pół szklanki ciepłej wody i 3 łyżki mąki, a potem odstaw rozczyn na 15 minut.
  2. Wymieszaj mąkę z solą i pozostałym cukrem, dodaj jajka, olej, rozczyn oraz resztę wody.
  3. Wyrabiaj ciasto przez około 10 minut, aż będzie gładkie i elastyczne.
  4. Przykryj miskę ściereczką i odstaw ciasto w ciepłe miejsce na około godzinę.
  5. Pokrój cebulę w drobną kostkę i podsmaż ją krótko na łyżeczce oleju.
  6. Podziel wyrośnięte ciasto na 8 części, uformuj kulki, a następnie spłaszcz je na grube placuszki.
  7. Ułóż bułeczki na blasze, zrób w środku każdej głębokie wgłębienie i odstaw na 20 minut.
  8. Posmaruj brzegi roztrzepanym żółtkiem, a zagłębienia wypełnij cebulą, makiem i gruboziarnistą solą.
  9. Piecz białysy przez 18-22 minuty w 190°C, aż brzegi wyraźnie się zezłocą.

Białys najlepiej smakuje z masłem, twarożkiem albo plasterkami wędzonego łososia. Możesz też podać go na śniadanie zamiast zwykłych bułek.

Wybrane dla Ciebie
NIE WYCHODŹ JESZCZE! MAMY COŚ SPECJALNIE DLA CIEBIE