W Polsce mało kto zna. Ten żydowski złoty rosół szybko stawia na nogi
W wielu domach w niedzielę musi być rosół – nie każdy wie, że nie tylko w polskich. W kulturze żydowskiej również mają swój rosół, który słynie z właściwości wzmacniających organizm.
Goldene jojch, nazywany żydowskim złotym rosołem, to jedno z najbardziej rozpoznawalnych dań kuchni żydowskiej, a dokładniej aszkenazyjskiej. Tradycyjnie podaje się go z knedlami z macy, dzięki którym staje się jeszcze bardziej sycący. Najczęściej przygotowuje się go na kurze, warzywach korzeniowych nadających bulionowi głębię smaku oraz piękny, złocisty kolor.
Rosół na gęsinie - głęboki smak według tradycji
Dlaczego goldene jojch zyskał taką popularność?
Przydomek "żydowska penicylina" nie wziął się znikąd. W wielu domach goldene jojch od lat podawano osobom przeziębionym, osłabionym lub wracającym do zdrowia po chorobie. Gorący bulion pomaga nawodnić organizm, a długo gotowane mięso i warzywa oddają do wywaru składniki, które sprawiają, że zupa jest lekka, ale pożywna. Są to między innymi łatwo przyswajalne minerały i kolagen, wspierające regenerację organizmu i dodające energii.
W niektórych recepturach (szczególnie tych wegetariańskich) pojawiają się również kurkuma i goździki – przyprawy cenione nie tylko za smak, ale także za właściwości przeciwzapalne. Co dom, to nieco inna odsłona tej zupy.
Przepis na goldene jojch, żydowski złoty rosół
Składniki na rosół:
- 3-4 l wody,
- 1 kura rosołowa (ok. 1-1,5 kg),
- 1 kg włoszczyzny,
- 1 cebula,
- 1 pęczek natki pietruszki,
- 5 ziaren ziela angielskiego,
- 8-10 ziaren czarnego pieprzu,
- 3 liście laurowe,
- sól do smaku.
Składniki na knedle:
- 1 paczka macy (drobno pokruszonej lub zmielonej),
- 2 jajka,
- 2-3 łyżki tłuszczu zebranego z rosołu,
- 2-4 łyżki rosołu,
- szczypta soli,
- szczypta pieprzu.
Sposób przygotowania:
- Umyj dokładnie kurę oraz włoszczyznę. Obierz warzywa i pokrój je na kawałki.
- Cebulę przekrój na pół i mocno przypal na suchej patelni, aż stanie się ciemnobrązowa.
- Do dużego garnka włóż kurę, włoszczyznę i przypaloną cebulę.
- Dodaj ziele angielskie, pieprz i liście laurowe.
- Zalej składniki około 3-4 litrami zimnej wody.
- Powoli doprowadź wywar do wrzenia. Gdy na powierzchni pojawią się szumowiny, zbierz je łyżką.
- Zmniejsz ogień do minimum i gotuj rosół przez 3-4 godziny, tak aby jedynie lekko pyrkał.
- Około 15 minut przed końcem gotowania dodaj natkę pietruszki.
- Pod koniec gotowania dopraw rosół solą do smaku.
- Przecedź rosół przez sito. Z powierzchni możesz zebrać kilka łyżek tłuszczu potrzebnego do przygotowania knedli.
- Przejdź do przygotowania knedli. Pokruszoną lub zmieloną macę wsyp do miski.
- W osobnym naczyniu roztrzep jajka z tłuszczem z rosołu.
- Dodaj mieszankę do macy, dopraw solą i pieprzem, a następnie dolej 2-4 łyżki rosołu.
- Dokładnie wymieszaj składniki, aż powstanie gęsta masa. Wstaw ją do lodówki na około 30 minut.
- Zwilż dłonie wodą i uformuj kulki wielkości orzecha włoskiego.
- Zagotuj lekko osoloną wodę lub część rosołu i gotuj knedle przez około 10-15 minut na małym ogniu.
- Wyjmij knedle łyżką cedzakową.
- Gorący rosół podawaj z knedlami z macy, posypany odrobiną świeżej natki pietruszki. Smacznego!