Czy można jeść jajka po terminie? Oto co może się stać

Na opakowaniach jajek znajduje się data minimalnej trwałości, która wynosi 28 dni od dnia zniesienia jajka przez kurę. Po upływie tego terminu jajka mogą być nadal zdatne do spożycia, ale zanim zrobisz z nich jajecznicę, warto przeprowadzić prosty test świeżości. Tym bardziej jest to istotne w sytuacji, gdy planujesz spożywać surowe jajka, na przykład w koglu-moglu albo w jako dodatek do tatara.

Jajko po 28 dniach od zniesienia przez kurę nie musi być zepsute, ale może mieć gorszy smak, zapach i strukturę białka. Jeśli nie masz pewności, czy jajko jest odpowiednie do spożycia, przeprowadź test wodny – wystarczy zanurzyć jajko w szklance z zimną wodą i obserwować jego położenie.

Najbardziej świeże jajka będą leżały płasko na dnie – to oznacza, że minęło nie więcej niż 7 dni od zniesienia przez kurę. Takie jajka możesz bezpiecznie jeść nawet na surowo i z powodzeniem zrobisz z nich jajka po benedyktyńsku. To dlatego, że w świeżych jajkach żółtko jest ze wszystkich stron otulone przez białko, którego struktura jest gęsta i zawiesista. Z czasem białko ulega rozwarstwieniu, a żółtko przenosi się coraz bliżej skorupki.

Jeśli jajko w szklance z wodą ustawia się pod skosem, jednym końcem unosząc się w kierunku powierzchni, to znak, że od zebrania minęły już 2–3 tygodnie. Takie jajko jest jeszcze bezpieczne, świeże i smaczne, ale zalecałabym już spożywanie po obróbce termicznej. W sytuacji, gdy jajko stoi całkowicie pionowo albo wypływa na powierzchnię, nie należy go spożywać.

Poza testem wodnym warto ocenić także wygląd i zapach. Zanim wbijesz takie wątpliwe jajko do ciasta lub jajecznicy, wbij je do osobnej miseczki. Białko powinno być gęste i przejrzyste, a żółtko zwarte i wypukłe. Jeśli białko jest rzadkie jak woda, a żółtko od razu się rozlewa, to znak, że jajko jest stare. Dobrym wskaźnikiem jest zapach – wyrzuć takie, w których wyczuwasz siarkę, gnicie lub "chemiczne" nuty. Przy takich ewidentnych oznakach zepsucia nie warto ryzykować zdrowiem.

Jeśli po zalecanym terminie spożycia minie tylko kilka dni (maksymalnie 7), to ryzyko zatrucia jest niewielkie. Jajko może mieć gorszy smak, ale nie powinno powodować zatrucia pokarmowego, pod warunkiem że zostanie poddane obróbce termicznej.

Jednak powyżej 7 dni od terminu ważności w jajkach mogą rozwinąć się bakterie Salmonella enteritidis, które mogą powodować silne dolegliwości ze strony układu pokarmowego, takie jak bóle brzucha, nudności, wymioty, biegunkę. Takim objawom często towarzyszy gorączka i ogólne osłabienie organizmu.

Aby jajka dłużej zachowały świeżość, należy przechowywać je w lodówce. Najlepiej układać je spiczastym końcem do dołu. Wtedy komora powietrzna znajduje na górze i żółtko się z nią nie styka, wobec czego dłużej pozostaje w samym środku białka. Komora powietrza to także miejsce, przez które najłatwiej mogą przenikać bakterie. Jeśli nie styka się poprzez skorupkę z wilgocią i zanieczyszczeniami, bakterie mają trudniejszy dostęp, w efekcie czego jajko dłużej zachowuje świeżość.

Jeśli po spożyciu nieświeżego jajka, pojawią się silne bóle brzucha, wysoka gorączka lub krew w stolcu, niezwłocznie zgłoś się do lekarza.