Setki lat temu jadano ją dla ochłody. Ten regionalny przysmak odszedł w zapomnienie

Polewka gruszkowa, zwana też zupą gruszkową, garusem, famułą czy grusconką, znana była już w kuchni staropolskiej, a w XIX wieku stanowiła jedną z najczęściej przyrządzanych na wsiach zup. Z czasem jednak potrawa ta odeszła w zapomnienie, jednak obecnie coraz częściej pojawia się w menu łódzkich restauracji. Polewka gruszkowa to regionalna potrawa województwa łódzkiego, widniejąca na liście produktów tradycyjnych od 2009 roku.

Polewkę gruszkową jadano późnym latem oraz jesienią. W przeciwieństwie do większości zup owocowych serwowano ją z wytrawnymi dodatkami – ziemniakami, a w bogatszej wersji ze skwarkami. Tradycyjnie grusconkę przyrządzano z gruszek polnych. Miała lekko kwaśny smak, była więc doskonałym daniem w ciepłe letnie dni. W niektórych regionach doprawiano ją goździkami i cynamonem, co nadawało jej właściwości rozgrzewających, pasujących w sam raz do jesiennego menu.

Dawniej na wsiach spożywano stosunkowo dużo gruszek, a szczególnie cenione były dzikie gruszki pospolite, zwane ulęgałkami albo polówkami. Z czasem zaczęto sadzić wiele szlachetnych odmian grusz, między innymi bery, salisbury, bergamoty, bonkrety, józefinki, klapsy. W XIX wieku zupa z gruszek polnych należała do ulubionych i najczęściej przygotowywanych tradycyjnych potraw w Łowiczu i okolicach. Nosiła ona wtedy lokalną nazwę grusconki.

Od drugiej połowy XIX wieku polewka gruszkowa przyrządzana była coraz rzadziej. Główną tego przyczyną było wyniszczenie grusz polnych w czasie przeprowadzania komasacji gruntów.

Składniki:

• 2 litry wody,
• 500 g suszonych gruszek,
• 150 ml śmietany 18 proc.,
• 50 g mąki,
• sól i cukier do smaku.

Przygotowanie:

1. Suszone gruszki przepłukaj, posiekaj i odstaw do namoczenia na 4-5 godzin.
2. Następnie przelej całość do dużego garnka i dopełnij resztą wody. Zupę gotuj na małym ogniu, aż gruszki zmiękną.
3. Na końcu zapraw zupę śmietaną wymieszaną z mąką, dopraw solą i cukrem.
4. Zupę serwuj z tłuczonymi ziemniakami.

Źródło: ,,Produkty regionalne z regionu rzeki Mrogi, Rawki i Wzniesień Łódzkich" Koluszki 2010; gov.pl/web/rolnictwo/polewka-gruszkowa-z-galkowa