Prekmurska gibanica go nie tylko deser, to narodowa specjalność Słowenii. Duma regionu Prekmurje zyskała nawet status gwarantowanej tradycyjnej specjalności (TGS) w Unii Europejskiej. Ten przepis pozwoli przenieść się smakiem prosto w słoweńskie Alpy.
WIDEOPuszyste bułeczki serowo-jabłkowe. Sprawdzony przepis na drożdżowe wypieki
Gibanica - warstowe ciasto ze Słowenii
Prekmurska gibanica to narodowa specjalność pochodząca z regionu Prekmurje. Nazwa gibanica pochodzi od słowa gibati (fałdować), co doskonale opisuje charakterystykę tego wielowarstwowego wypieku. Tradycyjnie deser podaje się podczas świąt, wesel i innych szczególnych okazji i uroczystości.
Ciasto to składa się aż z ośmiu warstw różnych nadzień, które są ułożone na przemian z cienkim ciastem, przypominającym filo lub ciasto na strudel. Spód stanowi ciasto kruche lub półkruche. W środku znajduje się kilka warstw maku, słodkiego sera twarogowego, orzechów włoskich i kwaśnych jabłek. Dzieje się tutaj sporo, a sam deser jest dość pracochłonny. Warto jednak poświęcić czas na przygotowanie, bo niepowtarzalny smak rozkocha w sobie wszystkich miłośników słodkości.
Przepis na gibanicę
Tradycyjnie każdą z czterech mas kładzie się dwukrotnie, na przemian z ciastem filo, co daje łącznie 8 warstw nadzienia. W tym uproszczonym przepisie kładziemy je raz w kolejności: mak, twaróg, orzechy, jabłka.
Kolejność warstw to:
- Warstwa 1: Masa makowa
- Warstwa 2: Ciasto filo (skropione masłem)
- Warstwa 3: Masa twarogowa
- Warstwa 4: Ciasto filo (skropione masłem)
- Warstwa 5: Masa orzechowa
- Warstwa 6: Ciasto filo (skropione masłem)
- Warstwa 7: Masa jabłkowa
- Warstwa 8: Ciasto filo (skropione masłem)
Składniki:
Ciasto kruche:
- 250 g mąki,
- 125 g masła,
- 1 jajko,
- 2 łyżki śmietany,
- szczypta soli,
- 1 łyżka cukru.
Ciasto cienkie:
- 10-12 arkuszy gotowego ciasta filo.
Masa makowa:
- 200 g mielonego maku,
- 100 ml mleka,
- 50 g cukru,
- 1 łyżeczka cynamonu,
- 1 łyżeczka ekstraktu waniliowego.
Masa twarogowa:
- 500 g pełnotłustego twarogu,
- 1 jajko,
- 100 g cukru (lub do smaku),
- skórka cytrynowa.
Masa orzechowa:
- 200 g mielonych orzechów włoskich,
- 100 ml mleka,
- 50 g cukru,
- 1 łyżeczka cynamonu.
Masa jabłkowa:
- 500 g utartych kwaskowych jabłek,
- 2 łyżki cukru,
- 1 łyżeczka cynamonu,
- opcjonalnie rodzynki.
Dodatkowo:
- 100 g roztopionego masła.
- 200 ml gęstej śmietany 36 proc. zmieszanej z 1 jajkiem i cukrem (do polania wierzchu).
Sposób przygotowania:
- Zagnieć składniki na spód z kruchego ciasta, schłodź w lodówce przez 30 minut.
- Wyłóż nim dno tortownicy o średnicy ok. 26 cm, formując niewielki rant. Możesz też użyć prostokątnej blaszki o wymiarach 20x30 cm.
- Podpiecz wstępnie przez 10 minut w temperaturze 180 stopni Celsjusza.
- W osobnych naczyniach przygotuj wszystkie cztery masy. Twaróg wymieszaj z jajkiem i cukrem. Jabłka podduś z cukrem i cynamonem, aż lekko zmiękną. Mleko zagotuj i zalej nim mak oraz orzechy (osobno), dodając cukier i cynamon.
- Na podpieczonym kruchym spodzie ułóż kolejno, smarując każdą warstwę nadzienia roztopionym masłem.
- Wierzch ciasta (ostatnią warstwę filo) nakłuj widelcem i polej równomiernie masą z gęstej śmietany, jajka i cukru.
- Piecz w piekarniku nagrzanym do 180 stopni Celsjusza przez około 60-75 minut, aż wierzch będzie pięknie złoty i chrupiący. Ciasto jest gotowe, gdy wyjęty patyczek będzie czysty.
Gibanica smakuje najlepiej, gdy jest lekko przestudzona. Smacznego!