Reakcje fototoksyczne i fotoalergiczne zaliczane są do chorób skóry, które występują przy obecności określonych czynników zewnętrznych - promieniowa słonecznego i fotouczulających kosmetyków, leków, ziół czy owoców (co istotne, same substancje fotouczulające nie są szkodliwe dla naszej skóry - stają się takie dopiero w połączeniu z promieniowaniem słonecznym). Reakcja fototoksyczna i fotoalergiczna różnią się mechanizmem powstawania.
Dalsza część artykułu pod materiałem wideo
WIDEOCiabatta à la cezar to mój niezawodny patent na smaczną kolację
Fotoalergia i fototoksyczność
Reakcja fotoalergiczna dotyka niektórych osób (predysponowanych), ta fototoksyczna występuje częściej i może dotknąć każdą osobę, która miała kontakt ze związkiem fototoksycznym (obecnym w określonych grupach produktów, o których poniżej). Ten pochłania promieniowanie, w wyniku czego powstają toksyczne czynniki uszkadzające komórki i dochodzi do reakcji zapalnej. Reakcja ta pojawia się bezpośrednio po kontakcie lub do kilku godzin od każdorazowej ekspozycji, a objawy podobne są do oparzenia słonecznego - zaczerwienienie, obrzęk oraz pęcherze, pieczenie.
Warto wiedzieć, że fotouczulające produkty spożywcze działają również od wewnątrz. Oznacza to, że reakcja może pojawić się nie tylko w wyniku kontaktu danej substancji ze skórą (i promieniowania słonecznego), ale też przez zjedzenie fotouczulającego produktu czy wypicie naparu z fotouczulających ziół. Liczy się również dawka - czym innym jest litr soku marchewkowego, a czym innym ugotowany kawałek marchewki w zupie.
Fotouczulające jedzenie. Tego nie jedz przed wyjściem na słońce
Po spożyciu marchewki lub soku z marchewki (lub po kontakcie skóry z sokiem z tego warzywa) i wystawieniu ciała na działanie promieni słonecznych mogą pojawić się reakcje alergiczne. Podobnie działają: pasternak i pietruszka, koper włoski, seler i seler naciowy oraz soki z tych warzyw. Wśród owoców natomiast do grupy fotouczulujących zalicza się cytrusy (dlatego też reakcje alergiczne nazwa się "chorobą limonkową). Fotouczulujące są: figa, grejpfrut, mandarynki, pomarańcze i gorzkie pomarańcze, cytryna i soki z nich wyciśnięte.
Fotouczulająco działają też przyprawy: imbir, czosnek, lubczyk kminek, koperek, gorczyca. Spożywane w formie dodatku do dań nie powinny zaszkodzić, gdyż ilość fotouczulającej substancji jest za niska, ale warto pamiętać, by nie stosować przed opalaniem mgiełek, maseczek, kremów, które mają w składzie te produkty. Natomiast spośród ziół, których spożywanie lub stosowanie na skórę przed opalniem może wywołać reakcję, wskazać należy: skrzyp polny, dziurawiec, rumianek, nawłoć pospolitą, nagietek lekarski czy krwawnik pospolity. Warto też pamiętać, że fotouczulująco działają niektóre leki i kosmetyki.