To nie jest zwyczajna przyprawa. Posiada leczniczą moc w łagodzeniu bólu i w stanach zapalnych

Kurkuma to roślina pochodząca z rodziny imbirowatych, znana również pod nazwą szafran indyjski. Jest to przyprawa otrzymywana z kłącza ostryżu długiego (Curcuma longa). Samo słowo kurkuma ma swoje korzenie w łacińskim słowie "terra merita", co tłumaczy się dosłownie jako "ziemia zasłużona".

Korzeń kurkumy to surowiec zielarski, którego powszechnie używa się w kuchni jako przyprawę. Z uwagi na to, że ma w swoim składzie kurkuminę – barwnik o kolorze żółto-pomarańczowym, posiada szczególne właściwości. Ten barwnik wykorzystuje się jako dodatek do żywności (E100) i nadaje potrawom specyficzny żółto-pomarańczowy kolor.

Wyróżnia się także charakterystycznym smakiem i zapachem. Zarówno w sproszkowanej postaci, jak i w formie świeżego korzenia jest całkowicie bezpieczna w spożyciu. Korzeń w zmielonej postaci jest także w składzie znanej mieszanki przypraw – curry.

Produkcja tej niezwykle aromatycznej przyprawy odbywa się w 80 proc. w Indiach i ten kraj należy jednocześnie do jej największych konsumentów. Jakie właściwości posiada kurkuma?

Cenne właściwości kurkumy odkryli nasi przodkowie tysiące lat temu. Okazuje się, że hinduscy i chińscy uzdrowiciele korzystali z niezwykłej mocy kurkumy w leczeniu. Była stosowana przede wszystkim jako remedium na rozmaite choroby układu oddechowego.

Dziś już wiemy, że ma o wiele szersze zastosowanie i niezwykle korzystny wpływ na nasze zdrowie. W czym może pomóc kurkuma i zawarta w niej kurkumina?

Potwierdzone naukowo właściwości zdrowotne kurkuminy dotyczą silnego działania przeciwzapalnego, łagodzenia dolegliwości bólowych i obrzęk stawów, zapobiegania zaburzeniom trawienia, chorobom jelit, a także pozytywnego wpływu na pracę serca i obniżenia poziomu cholesterolu. Przyjrzyjmy się tym właściwościom po kolei.

Działanie przeciwzapalne

Kurkumina należy do grupy najsilniejszych naturalnych antyoksydantów. Posiada zdolność do neutralizowania wolnych rodników wewnątrz komórki, zwalczając stres oksydacyjny (czyli stan, w którym w organizmie jest zbyt duża ilość wolnych rodników, a zbyt mało przeciwutleniaczy - antyoksydantów). To sprawia, że kurkumina ma silne działanie przeciwzapalne, wpływając na obniżenie produkcji tych białek, które biorą udział w procesie zapalnym. Obecność stanu zapalnego w danym organizmie można potwierdzić wykonując badanie z oznaczeniem białka CRP we krwi - podwyższony poziom białka to stan zapalny.

Przeprowadzono ciekawe badania dotyczące tej właściwości kurkuminy. Pacjentom z zespołem metabolicznym podawano dawkę 1 g dziennie kurkuminy. Efektem tego działania było znaczne obniżenie stanu zapalnego, który był mierzony poziomem białka CRP. Co więcej, w magazynie "Oncogene" opublikowano w 2004 roku badania potwierdzające, że zażywanie kurkumy było skuteczniejsze w walce ze stanami zapalnymi od powszechnie stosowanych leków, takich jak aspiryna czy ibuprofen. To bardzo cenne odkrycie, ponieważ zahamowanie procesu zapalnego to cel współczesnej medycyny.

Łagodzenie bólu i obrzęku stawów

Właściwości przeciwzapalne i antyoksydacyjne kurkumy wykorzystuje się również z ogromną skutecznością w łagodzeniu dolegliwości bólowych stanów zapalnych stawów. Choroba zwyrodnieniowa stawu wiąże się z bólem, który zazwyczaj staramy się zmniejszyć za pomocą leków przeciwzapalnych (ibuprofen, diklofenak). Tymczasem kurkumina może się sprawdzić w przypadku łagodzenia objawów choroby zwyrodnieniowej stawów, co potwierdzają badania.

Osoby ze zwyrodnieniem stawu kolanowego, przyjmujące doustnie kurkuminę przez 4 tygodnie w dawce 1500 mg na dobę, miały nie tylko zmniejszony ból, jak te zażywające 1200 mg ibuprofenu na dobę, ale również o wiele rzadziej skarżyły się na skutki uboczne. Europejska Agencja Leków zarejestrowała kurkuminę jako środek wspomagający leczenie choroby zwyrodnieniowej stawów.

Zapobieganie zaburzeniom trawienia i chorobom jelit

Kurkumina wpływa także pozytywnie na problemy z trawieniem – chroni układ pokarmowy, eliminuje wzdęcia, łagodzi skutki chorób jelit. Jej skuteczność w tym przypadku jest związana z produkcją mucyny – białka, który ma zdolność tworzenia warstwy ochronnej w błonie śluzowej żołądka. Cenny składnik kurkumy przynosi także korzyści w leczeniu wrzodziejącego zapalenia jelita grubego oraz choroby Leśniowskiego-Crohna (zmniejszenie objawów, jak bóle brzucha, krwawienie i biegunki).

Obniżenie poziomu cholesterolu

Chińscy badacze przekazali w 2017 inne cenne informacje: kurkumina jest jednym z czynników, który wpływa na obniżanie poziomu cholesterolu frakcji LDL (zwanego potocznie "złym cholesterolem") oraz trójglicerydów. Zdaniem chińskich naukowców właściwości kurkuminy pomagają pacjentom, którzy są narażeni właśnie na choroby sercowo-naczyniowe i zalecają, by włączyli do swojej diety tę wartościową przyprawę.