Wielu Polaków codziennie dodaje do herbaty. Dietetyczka ostrzega

Imazalil to środek stosowany do ochrony owoców cytrusowych przed pleśnią i grzybami. Wzbudza spore kontrowersje ze względu na swoje potencjalnie szkodliwe działanie na ludzi. Znalazł się na liście substancji "prawdopodobnie rakotwórczych", co budzi obawy wśród konsumentów. Czy naprawdę stanowi zagrożenie dla naszego zdrowia? W tym artykule przyjrzymy się bliżej imazalilowi, jego działaniu, wpływowi na organizm i sposobom na bezpieczne spożycie owoców cytrusowych. Dowiedz się, jak świadomie podejść do wyboru i przygotowania cytrusów, aby zminimalizować potencjalne ryzyko, nie rezygnując z ich wartości odżywczych.

Imazalil to syntetyczny fungicyd, czyli środek grzybobójczy, stosowany głównie do zabezpieczania owoców cytrusowych, takich jak cytryny, pomarańcze czy grejpfruty, przed rozwojem pleśni i innych chorób grzybowych podczas transportu i przechowywania.

Substancja ta jest nakładana na skórkę owoców, co pozwala im dłużej zachować świeżość, zwłaszcza podczas długich podróży do sklepów na całym świecie. Mimo że imazalil spełnia ważną funkcję w zabezpieczaniu owoców, jego stosowanie budzi kontrowersje, ponieważ został sklasyfikowany jako substancja "prawdopodobnie rakotwórcza" przez Międzynarodową Agencję Badań nad Rakiem (IARC). Dla konsumentów oznacza to, że warto zachować ostrożność, zwłaszcza że imazalil może pozostawać na skórce owoców, która może mieć kontakt z miąższem podczas krojenia czy wyciskania soku.

Bezpieczeństwo imazalilu jest przedmiotem licznych analiz. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) dopuszcza jego stosowanie w UE, ustalając maksymalne poziomy pozostałości, które mogą utrzymywać się na powierzchni owoców, tak aby zminimalizować ryzyko dla konsumentów.

Badania sugerują, że spożycie imazalilu w ramach tych norm nie stanowi zagrożenia, jeśli owoc jest dokładnie umyty. Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem (IARC) klasyfikuje jednak imazalil jako "prawdopodobnie rakotwórczy dla ludzi". Ale przy dużym i długotrwałym narażeniu zwiększa ryzyko nowotworów.

Głównym zagrożeniem jest bezpośrednie spożycie skórki cytrusów, na której osadza się imazalil, bez uprzedniego dokładnego umycia. Aby ograniczyć kontakt z tą substancją, cytrusy warto myć pod bieżącą wodą lub moczyć w roztworze z sodą oczyszczoną, co pomaga usunąć sporą część pozostałości. Dla osób szczególnie wrażliwych, takich jak dzieci, kobiety w ciąży oraz osoby z osłabioną odpornością, dobrym rozwiązaniem mogą być cytrusy ekologiczne, które nie są poddawane takiej obróbce chemicznej.

Dopuszczalne limity imazalilu na owocach są określane przez instytucje, takie jak Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) oraz amerykańska FDA. W Unii Europejskiej limit dla cytrusów wynosi 5 mg/kg i został ustalony na podstawie badań naukowych, zakładających przeciętne spożycie. Przyjmuje się, że imazalil pozostaje głównie na skórce owoców, dlatego ryzyko dla konsumentów jest uznawane za minimalne, zwłaszcza po umyciu owoców.

Aby ograniczyć ryzyko związane z obecnością imazalilu na owocach cytrusowych, warto zastosować kilka prostych środków ostrożności:

• Dokładne mycie – przed obraniem owoców, takich jak cytryny, pomarańcze czy grejpfruty, warto je dokładnie umyć pod bieżącą ciepłą wodą. Można także użyć szczoteczki do delikatnego oczyszczenia skórki, aby usunąć jak najwięcej pozostałości pestycydów.
• Obieranie owoców – imazalil gromadzi się głównie na skórce, dlatego obieranie owoców przed spożyciem zmniejsza ryzyko spożycia tej substancji. Warto jednak zachować ostrożność przy stykaniu miąższu z zewnętrzną warstwą skórki.
• Wybór owoców ekologicznych – cytrusy z upraw ekologicznych nie są poddawane działaniu imazalilu, dlatego ich zakup może być dobrą alternatywą dla osób, które chcą unikać tego środka chemicznego.
• Stosowanie roztworu wody z sodą – moczenie owoców w roztworze wody i sody oczyszczonej przez kilka minut przed ich umyciem może pomóc w usunięciu większej ilości pozostałości pestycydów z powierzchni skórki.
• Używanie rękawiczek przy obieraniu – jeśli często przygotowujesz cytrusy do soków lub gotowania, warto założyć rękawiczki, aby uniknąć bezpośredniego kontaktu skóry z imazalilem.

Rezygnacja z cytrusów z powodu obecności środków ochrony roślin, takich jak imazalil, dla wielu może wydawać się rozsądna – zwłaszcza dla tych, którzy obawiają się wpływu chemikaliów na zdrowie. Cytrusy są jednak cennym źródłem witaminy C, witamin z grupy B, potasu, błonnika i antyoksydantów, które wspierają odporność, zdrowie skóry i układ trawienny.

Warto zachować cytrusy w diecie, stosując środki ostrożności. Wybierając owoce z ekologicznych źródeł, można dodatkowo ograniczyć kontakt z chemikaliami, ciesząc się ich licznymi wartościami odżywczymi i smakiem.

Badania nad szkodliwością imazalilu przeprowadzano na zwierzętach laboratoryjnych, żeby pomóc w ocenie potencjalnych zagrożeń dla zdrowia, lecz tego typu eksperymenty nie dają pełnego obrazu jego działania na ludzi. W tych badaniach zaobserwowano większe ryzyko nowotworów przy długotrwałym, wysokim narażeniu na tę substancję. Wyniki takich analiz stanowią podstawę do ostrożności, ale z racji, że dawki stosowane w badaniach były znacznie wyższe niż te, które zwykle występują na cytrusach dostępnych w sklepach, ryzyko dla konsumentów jest uważane za znacznie niższe. Mimo to, przyjęte limity pozostałości imazalilu mają na celu minimalizację potencjalnych skutków dla zdrowia ludzkiego.

Podsumowując, cytrusy są wartościowym źródłem składników odżywczych, lecz są zabezpieczane imazalilem, który budzi pewne obawy. Aby minimalizować ryzyko, warto dokładnie myć owoce lub wybierać cytrusy z upraw ekologicznych. Dzięki odpowiednim środkom ostrożności można cieszyć się ich zdrowotnymi korzyściami bez obaw.

Dietetyczka Dominika Zaremba dla Wirtualnej Polski