Choć dziś wiele osób odwraca od niej wzrok, przez wieki grasica była uznawana za jeden z najbardziej szlachetnych składników kuchni. W najlepszych restauracjach Europy do dziś uchodzi za produkt luksusowy, wymagający wiedzy, precyzji i szacunku do surowca. Francuscy i włoscy kucharze traktują ją jak kulinarne złoto, a jej obecność w menu bywa znakiem rozpoznawczym kuchni na wysokim poziomie.
WIDEOTartaletki na słono. Z różowym kremem i śledzikiem zrobią furorę na sylwestrowym stole
W Polsce sytuacja wygląda zupełnie inaczej. Ten składnik, niegdyś ceniony i szeroko wykorzystywany, z czasem został wyparty przez łatwiejsze w przygotowaniu mięsa. Epoka PRL-u praktycznie wymazała go z domowych jadłospisów, a kolejne pokolenia zaczęły traktować jako coś obcego i nieapetycznego.
Grasica ma długą historię w polskiej kuchni
Jeszcze kilkaset lat temu grasica była cenionym elementem kuchni staropolskiej. Pojawiała się w przepisach, które dziś nazwalibyśmy wykwintnymi, a jej przygotowanie świadczyło o kunszcie kucharza. Przepisów na grasicę nie brakowało także w poradnikach autorstwa Lucyna Ćwierczakiewiczowa, która opisywała ją jako produkt wartościowy i godny uwagi. Zmiany przyszły wraz z uproszczeniem kuchni i realiami PRL-u. Trudniej dostępna, wymagająca czasu i wiedzy, grasica stopniowo znikała z domowych jadłospisów.
Grasica i jej wartości odżywcze
Grasica to nie tylko ciekawostka kulinarna, ale również produkt o wysokiej wartości odżywczej. Nieprzypadkowo wyciągi z tego gruczołu można znaleźć w suplementach diety wspierających odporność. W organizmie odpowiada on za dojrzewanie komórek niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania układu immunologicznego.
Jest bogata w pełnowartościowe białko, a także w witaminę C, która wspiera odporność i działa antyoksydacyjnie. Dzięki temu pomaga ograniczać negatywny wpływ wolnych rodników, odpowiedzialnych za przyspieszone starzenie organizmu oraz rozwój chorób cywilizacyjnych.
Grasica dostarcza również witamin z grupy B, w tym:
- B3, wpływającej na pracę mózgu, gospodarkę hormonalną i kondycję skóry,
- B5, wspierającej metabolizm, układ nerwowy i regenerację tkanek,
- B12, niezbędnej do produkcji czerwonych krwinek i prawidłowego działania układu nerwowego.
Wśród składników mineralnych na uwagę zasługują potas, cynk oraz fosfor, który odpowiada za zdrowe kości i zęby, przewodnictwo nerwowe i równowagę kwasowo-zasadową.
Jak przygotować grasicę?
Najwięcej pracy wymaga wstępna obróbka. Grasicę należy dokładnie wypłukać w zimnej wodzie, a następnie moczyć przez kilka godzin w wodzie lub mleku. Kolejnym krokiem jest krótkie obgotowanie (2–3 minuty w osolonym wrzątku, po którym usuwa się zewnętrzną błonę).
Grasica świetnie smakuje zamarynowana w soku z cytryny i czosnku, a następnie podsmażona na maśle z dodatkiem zielonej cebulki i białego wina. W takiej wersji doskonale sprawdza się jako dodatek do jajecznicy lub omletu.
Pysznym daniem obiadowym jest grasica duszona z suszonymi grzybami i śmietaną, podawana z kaszą gryczaną. Świetnie komponuje się także z risotto, natką pietruszki i tymiankiem. Na zimno sprawdzi się jako składnik sałatki z mieszanką liści, orzechami i prostym dressingiem na bazie oliwy i octu balsamicznego.
